روانشناسي، علم مطالعه رفتار و فرايندهاي ذهني، و روان شناسي تربيتي شاخه اي از روانشناسي است که به مطالعه در موضوع مهم آموزش و يادگيري مي پردازد. هدف روانشناسي تربيتي آن است که: (الف) به معلمان و مربيان کمک کند تا بهتر آموزش دهند، (ب) به دانش آموزان و فراگيران کمک کند تا بهتر ياد بگيرند و (ج) به هر دوي آنها کمک کند تا مسائل و مشکلاتي را که در فرايند آموزش - يادگيري با آن روبه رو مي شوند، حل و فصل کنند. با اين تعريف و هدف، محتواي فصول اين کتاب به قرار زير است:
در فصل اول کتاب، به تعريف روانشناسي تربيتي، زمينه هاي تاريخي آن، هنر و علم بودن آموزش، دانش و مهارت هاي حرفه اي مورد نياز معلمان، ويژگي هاي معلمان اثربخش از نظر دانش آموزان و روشهاي پژوهش پرکاربرد در روانشناسي تربيتي پرداخته شده است.
در فصل دوم، درباره رشد شناختي با تمرکز بر نظريه «پياژه» و «ويگوتسکي» بحث شده است. اهميت اين فصل به اين لحاظ است که معلمان براي موفقيت در کار خود نياز دارند تا از مراحل و فرايندهاي رشد ذهني کودکان و نوجوانان آگاهي داشته باشند.
در فصل سوم، رشد اجتماعي، هيجاني و اخلاقي که سه بعد ديگر مهم رشد کودکان و نوجوانان است، توضيح داده شده است. در اين فصل، نظريه هاي «برون فن برنر»، «اريکسون»، «پياژه» و «کلبرگ» مورد بحث قرار گرفته و به اهميت خانواده، همسالان و مدرسه در رشد کودک و نوجوانان پرداخته شده
است.
فصل چهارم، به تفاوت هاي فردي دانش آموزان اختصاص داشته و در آن هوش، سبک هاي يادگيري و تفکر، شخصيت و خلق و خو تشريح شده است. اين فصل به معلمان و مربيان کمک ميکند تا آنجا که ممکن است آموزش خود را با تفاوت هاي فردي دانش آموزان هماهنگ و متناسب سازند.
در فصل پنجم، به اهميت فرهنگ، طبقه اقتصادي - اجتماعي، قوميت و جنسيت پرداخته شده است. اين فصل به معلمان کمک ميکند تا در آموزش خود به تفاوت هاي اجتماعي، فرهنگي و جنسيتي توجه خاص داشته باشند.
از جمله ويژگي هاي اين کتاب، ساده و روان بودن، داشتن اهداف يادگيري در آغاز هر فصل، تأکيد بر کاربردي بودن مطالب و اختصاص کادرهايي در اغلب مباحث مطرح شده به عنوان راهبردهايي براي آموزش ...، وجود خلاصه در پايان هر فصل، نمونه سؤالاتي براي خودآزمايي، واژه نامه و اصطلاحات مهم، راهنماي موضوعي (نمايه) و نامنامه در پايان کتاب است. همچنين، ضمن استفاده از آخرين يافته هاي نظري و عملي روان شناسي تربيتي در آن، تلاش شده است به لحاظ جامعيت به گونه اي باشد که براي سطوح مختلف کارشناسي، کارشناسي ارشد و دکتري (هر يک به تناسب خود)، قابل استفاده باشد.