در دنياي امروز بهره وري را نمي توان صرفا يک مسئله داخلي دانست که فقط صنعتگران، رهبران اتحاديه هاي کارگري، مقامات دولتي يا مديران بخش هاي خدماتي در يک کشور با آن سروکار دارند. امروز اين موضوع از قلمرو ملي فراتر رفته است. دليل واضح و روشن اين مطلب را بايستي در وجود سازمان هاي گوناگوني بهره وري از قبيل «سازمان بهره وري آسيايي» مشاهده کرد. بر همين اساس، موضوع بهره وري در بسياري از نقاط جهان، به ويژه کشورهاي صنعتي به عنوان يک طرز تفکر و فرهنگ تلقي مي شود در همين راستا است. مشاهده مي کنيم که سازمان ملي بهره وري ايران نيز بهره وري را يک گرايش عقلاني به کار، سازمان و زندگي تلقي مي کند که هدف آن هوشمندانه تر کردن فعاليت ها به منظور دستيابي به زندگي متعالي تر است.
واژه بهره وري عموما با واژهي کارايي جابه جا مي شود. بسياري از افراد فکر مي کنند که هر چه کارايي افزايش يابد الزاما بهره وري نيز افزايش خواهد يافت. اين موضوع لزوما صادق نيست. گاه اثربخشي و بهره وري به جاي يکديگر به کار برده مي شوند. در حالي که اثربخشي جزئي از بهره وري است. تمام اين موارد در فصول مختلف اين کتاب مورد بررسي قرار گرفته است. ساير موارد مانند مدل هاي کيفيت، ارزيابي عملکرد و نظام هاي پرداخت و غيره نيز مورد نقد و تحليل قرار گرفته اند.
بخشي از کتاب حاضر بر واژه بهره وري منابع انساني رويکرد تازه اي دارد. اگر چه هر فرد قبول دارد که با مديريت مؤثر منابع انساني و دستاوردهاي واقعي، کسب مي گردد اما، تنها معدودي از سازمان ها واقعا به اين نکته توجه مي کنند. به عبارت ديگر، بسيار دشوارتر اين است که به جاي کار روي يک فرايند ساده مانند خريد ماشين آلات جديد براي کارخانه ها روي کارکنان سازمان کار کنيم. بايستي به خاطر داشته باشيم که بهبود منابع انساني نياز به کار مداوم دارد. براي بهبود عملکرد نيروي انساني، لازم است که نگرش ها را تغيير دهيم که در عمل کاري است مشکل. نيروي انساني بر خلاف ساير منابع، خواسته اي مخصوص به خود دارد، خواسته اي که حاکم بر ارزش هاي فردي و فرهنگي است. البته، در اين راستا جهت گيري و مطالب اين کتاب به و تحليل بهره وري منابع انساني نحوي سازماندهي شده است که خواننده محترم با مکانيزم ها و روش هاي عملي آشنا شده و احيانا جهت رفع مشکلات و مسائل سازماني اقدام به برنامه ريزي کند.
ضمنا، همواره بايستي به خاطر داشته باشيم که کارکنان مهم ترين و مناسب ترين زمينه براي بهبود بهره وري سازماني، تلقي مي گردند. برنامه هاي بهبود بهره وري، تنها زماني موفق است که بر پايه کوشش هاي مشترک کارگران، مديران و اتحاديه هاي کارگري تهيه و اجرا گردد بنابراين، نياز مبرمي احساس مي شود که از نزديک به عامل نيروي انساني، نظر افکنده شود و سهم آن در بهبود بهره وري به طور دقيق و فراگير بررسي گردد.
اين کتاب رويکرد کاربردي - پژوهشي دارد و فکر مي کنم خواننده محترم هنگام مطالعه آن به خوبي و به عينيت عناصر و مسائل بهره وري، کيفيت، عملكرد و غيره را شيرين تر درک خواهد کرد و احتمالا از مطالب آن نيز بيشتر لذت خواهد برد. نگارش اين کتاب حاصل سال ها تدريس دانشگاهي در سطوح مختلف (کارشناسي تا دکتري در حوزه هاي مختلف مديريت منابع انساني از جمله بهره وري است. همچنين، نتايج چندين پروژه و پژوهش عميق در لايه هاي اين کتاب به کار گرفته شده است. نکته با اهميت ديگر اين که از ساير منابع با ارزش موجود که عمدتا توسط ساير همکاران متفکر و گرانقدر نگارش شده است، با ذکر منابع بهره برداري شده است. از همکار پژوهشي فرهيخته و عزيزم جناب آقاي دکتر مجتبي منوچهري به خاطر جديت، پيگيري و انتخاب هوشمندانه بعضي از منابع علمي در راستاي نگارش اين کتاب، صميمانه تشکر و قدرداني مي کنم.
به هر حال، همگان مي دانند هيچ کتابي بي عيب و نقص نيست که عينا براي کتاب حاضر نيز مصداق دارد. لذا، از سروران معزز استدعا دارم که نقايص و ايرادات را از طرق متداول گوشزد فرمايند، تا در چاپ هاي بعدي اقدامات لازم انجام گردد. اما، سخن پاياني اين است که کتاب حاضر اصول راهنماي با ارزشي براي مديران، مشاوران مديريت، مهندسين صنايع و ديگر رهبران سازمان هاي کارگري و کارفرمايي و دانشجويان عزيز مديريت، اقتصاد و صنايع در مقاطع مختلف در بر دارد و انتخاب و مطالعه آن توصيه مي گردد.